Co to jest zachowek? Spadek dla pominiętych w testamencie

Zachowek to instytucja prawa spadkowego, która chroni najbliższą rodzinę spadkodawcy. Jest formą rekompensaty dla osób pominiętych w testamencie. Dzięki niemu mogą one otrzymać część majątku, mimo że nie zostały powołane do dziedziczenia.

Komu przysługuje prawo do zachowku?

Prawo do zachowku mają wyłącznie osoby z najbliższej rodziny. Chodzi o zstępnych (dzieci, wnuki, prawnuki), małżonka oraz rodziców spadkodawcy. Nie mogą się o niego ubiegać osoby wydziedziczone ani te, które zrzekły się dziedziczenia.

Ile wynosi zachowek?

Wysokość zachowku wynosi:

• 1/2 udziału spadkowego – w przypadku dorosłych i zdolnych do pracy,

• 2/3 udziału spadkowego – dla małoletnich dzieci oraz osób trwale i całkowicie niezdolnych do pracy.

Przykład: jeśli udział ustawowy wynosiłby 250 tys. zł, to uprawnionemu przysługuje 125 tys. zł zachowku. Jeśli jest małoletni albo niezdolny do pracy – 166 tys. zł.

Uzupełnienie zachowku

Do obliczenia zachowku dolicza się nie tylko majątek pozostawiony w spadku, ale także darowizny dokonane za życia. Najczęściej chodzi o nieruchomości. Co ważne – dolicza się tylko darowizny z ostatnich 10 lat.

Jak uzyskać zachowek?

Osoba uprawniona powinna najpierw wystąpić z wezwaniem do zapłaty. Jeżeli spadkobiercy testamentowi odmówią, pozostaje pozew do sądu. Wartość zachowku decyduje, czy sprawę rozpatruje sąd rejonowy, czy okręgowy. Roszczenie o zachowek przedawnia się po 5 latach od ogłoszenia testamentu albo od śmierci spadkodawcy w przypadku darowizn.