Publikacja wizerunku dziecka bez zgody rodzica. Adwokat Łódź
W dobie mediów społecznościowych dzielenie się chwilami z życia stało się codziennością. Dotyczy to również rodziców, którzy chętnie publikują zdjęcia swoich dzieci. Problem pojawia się jednak, gdy rodzice są po rozstaniu lub w konflikcie, a jedno z nich nie wyraża zgody na upublicznianie wizerunku małoletniego. Zjawisko publikacji wizerunku dziecka bez zgody drugiego opiekuna staje się coraz częstszym źródłem sporów.
Sprawa jest poważna – niekontrolowane udostępnianie zdjęć może narazić dziecko na niebezpieczeństwa, w tym na działania przestępcze (np. grooming), a także mieć negatywny wpływ na jego przyszłość.
Co mogę zrobić, gdy rodzic już opublikował zdjęcie bez mojej zgody?
Należy działać szybko, ale metodycznie i stanowczo. Istnieje trzystopniowa ścieżka reakcji, którą rekomendujemy naszym klientom.
Krok 1: Wezwanie drugiego rodzica do usunięcia (droga polubowna)
Pierwszym krokiem powinno być formalne wezwanie drugiego rodzica do natychmiastowego usunięcia zdjęć. Najlepiej zrobić to w formie pisemnej (e-mail lub list polecony), aby mieć dowód na potrzeby ewentualnego postępowania sądowego. W wezwaniu należy:
- Wskazać konkretne zdjęcia/materiały.
- Powołać się na brak naszej zgody.
- Wskazać, że publikacja narusza dobra osobiste dziecka oraz stanowi przekroczenie zakresu władzy rodzicielskiej (jako istotna sprawa dziecka).
- Wyznaczyć krótki termin na usunięcie materiałów (np. 24 lub 48 godzin).
Krok 2: Zgłoszenie do administratora platformy (Facebook, Instagram)
Niezależnie od wezwania rodzica, należy działać tam, gdzie naruszenie ma miejsce. Platformy takie jak Facebook (Meta) czy Instagram mają własne procedury zgłaszania naruszeń prywatności, zwłaszcza w kontekście małoletnich.
Należy znaleźć formularz zgłoszeniowy dotyczący naruszenia prywatności lub praw dziecka i zgłosić zdjęcie jako opublikowane bez zgody opiekuna prawnego. Administratorzy serwisów często reagują na takie zgłoszenia szybciej niż sądy, usuwając sporne treści do czasu wyjaśnienia sprawy.
Krok 3: Wniosek do sądu opiekuńczego
Jeśli powyższe kroki zawiodą lub są niewystarczające (np. rodzic notorycznie publikuje nowe zdjęcia), konieczne staje się wkroczenie na drogę sądową. Należy złożyć do sądu rejonowego (wydziału rodzinnego i nieletnich), właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka, wniosek o rozstrzygnięcie w istotnej sprawie dziecka na podstawie art. 97 § 2 K.r.o.
We wniosku domagamy się, aby sąd:
- Rozstrzygnął spór poprzez zakazanie drugiemu rodzicowi publikowania i rozpowszechniania wizerunku małoletniego dziecka w Internecie (np. na określonych portalach lub ogólnie) bez pisemnej zgody drugiego rodzica.
- Nakazał rodzicowi usunięcie już opublikowanych, konkretnych materiałów.
Jak uzyskać natychmiastowy zakaz publikacji? (Wniosek o zabezpieczenie)
Postępowanie sądowe może trwać. Aby chronić dziecko w tym czasie, kluczowe jest złożenie wraz z wnioskiem głównym wniosku o udzielenie zabezpieczenia.
W ramach zabezpieczenia można żądać, aby sąd nakazał rodzicowi usunięcie konkretnych zdjęć na czas trwania postępowania oraz zakazał mu publikowania nowych. Wniosek taki musi być dobrze uzasadniony (uprawdopodobniony). Wykazanie, że brak zgody istnieje, a publikacja narusza dobro dziecka, jest tu kluczowe. Sąd powinien rozpoznać taki wniosek bardzo szybko (nawet w ciągu kilku dni), co pozwala na natychmiastową reakcję.
Czy sąd może na stałe zakazać rodzicowi publikacji wizerunku dziecka?
Tak, sąd opiekuńczy ma taką możliwość. Jeśli rodzice permanentnie nie potrafią dojść do porozumienia w tej kwestii, a działanie jednego z nich (np. intensywny „sharenting”) jest oceniane jako szkodliwe lub ryzykowne dla dziecka, sąd może wydać stały zakaz.
Takie rozstrzygnięcie może być również elementem postanowienia o ograniczeniu władzy rodzicielskiej. Sąd może na przykład ograniczyć władzę jednego z rodziców poprzez wyłączenie jego prawa do współdecydowania o publikacji wizerunku, albo odwrotnie – ograniczyć władzę rodzica nadużywającego tego prawa, zakazując mu publikacji.
